Saturday, February 9, 2013


                                                    De onderwijsrichting:  Versoepeling
 
De laatste jaren is in het vervolg onderwijs heel veel veranderd. De verandering in het vervolg onderwijs is gebaseerd op versoepeling, waardoor niet alleen de kwaliteit van het onderwijs achteruit is gegaan maar ook het niveau en de mentaliteit van de afgestuurde. Onder het vervolg onderwijs wordt verstaan het Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO), het Hoger Beroepsonderwijs (HBO) en het Wetenschappelijk onderwijs (WO). In dit artikel wordt over het (dag- en deeltijdonderwijs) MBO en het HBO geschreven met de daarbij de verminderende college uren. De verminderende college uren is een punt behorend bij de versoepeling. 

Bij wetgeving zijn de staatsexamens van het Middelbaar Economisch Administratief Onderwijs (MEAO), over tenminste 6 vakken voor het laatst in het kalenderjaar  1997 afgenomen. Na dit kalenderjaar konden examenkandidaten nog examens afleggen, voor zover zij voor die vakken nog niet geslaagd waren. In de jaar agenda (studiegids) van het studiejaar 1990/1991 van de samenwerkingsschool voor MEAO/MMO in Zaanstreek-Waterland hadden de leerlingen in eerste leerjaar 16 vakken over 31 college uren per week. Het tweede leerjaar had 6 verplichte vakken en 5 keuzevakken over 29 college uren per week, waarvan 14 college uren per week behorend bij de verplichte vakken en 15 college uren per week bij de keuzevakken. In het examenjaar, de derde studiejaar, waren er 4 verplichte vakken en 4 keuzevakken. Het totaal aan college uren was afhankelijk van het gekozen examenpakket. De 4 verplichte vakken, waarvan 2 verplichte examen vakken, omvatte  11 college uren per week, en de 4 andere (keuze) examen vakken waren minimaal  12 college uren per week en maximaal 20 college uren per week. In onderstaand lesurentabel wordt deze specifieker uitgewerkt:
 
                                                                                                                Aantal uren:
Vakken                                                                                          1e klas   2e klas   3e klas

Nederlands                                                                                      4             3             4
Engels                                                                                               3             4             4
Frans                                                                                                3*           3K           4/5K
Duits                                                                                                3*           3K           4/5K
Spaans                                                                                             3*           3K           4/5K
Maatschappijleer                                                                          1             2             4K
Algemene Economie                                                                    3             3K           3K
Bedrijfseconomie & Calculatie                                                   1             3K           5K
Commerciële economie                                                              1             3K           5K
Bedrijfsadministratie                                                                    1             3K           5K
Statistiek                                                                                         1             3K           3K
Distributie en vervoer                                                                   -              3K           4K
Privaatrecht                                                                                    3             3K           3K
Assurantie (-B)                                                                               -              3K           4K
Machineschrijven                                                                          2             3K           4K
Stenografie                                                                                      -              3K           4K
Informatica                                                                                      1             3K           3K
Wiskunde                                                                                         -              3K           3K
Esthetische vorming                                                                     2               -              -
Kennis van het Geestelijk Leven                                                 1             1             1
Gymnastiek                                                                                     2             2             2                            
Praktische beroepsvorming                                                         1             2             -

Opmerkingen: * Één van deze vakken is verplicht; als extra vak kan een derde moderne vreemde taal gekozen worden.
         K In het tweede leerjaar volgen de leerlingen hiervan 5 vakken en in het derde leerjaar 4 vakken
         In het tweede leerjaar wordt ook stage gelopen.              

De MEAO overgangsnormen waren: 

De leerling is                                                   van de eerste naar                        van de tweede naar
                                                                              de tweede klas                               de derde klas

Bevorderd:                                                      

Bij een aantal berekende onvol-
doendes van ten hoogste                                          4                                                            3

Gedoubleerd:

Bij een aantal berekende onvol-
doendes van meer dan                                               4                                                            3

 

Een 5 = 1 berekende onvoldoende
Een 4 = 2 berekende onvoldoendes
Een 3 = 3 berekende onvoldoendes

 

(Bron:  Jaaragenda 1990-1991 Samenwerkingsschool voor MEAO/MMO in Zaanstreek-
            Waterland.)                                              

Het huidige Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO) is niet te vergelijken met het toenmalige Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO). Het huidige Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO) omvat het niveau en de studierichting. Het toenmalige Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO) omvatte het niveau, de opleiding en de studierichting (met daarbinnen eventueel keuzevakken). Bovendien zijn de huidige examens slechts schoolexamens en geen Staatsexamens. Doorgaans bevatte de Staatsexamens twee, op zich staande, schriftelijke examens per vak en afhankelijk van het examenvak zat daar ook nog een mondeling examen bij. Het huidige Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO) heeft 4 niveaus waaruit gekozen kan worden en is gebaseerd op competitief onderwijs. Deze niveaus zijn voortgekomen uit een fusie tussen het toenmalig Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO) en toenmalig Kort Middelbaar Beroepsonderwijs.  Het huidige totaal aan college uren, per studiejaar, bedraagt 1040 uur. Dit maakt 26 college uren per week (1040 totaal college uren gedeeld door 40 effectieve lesweken is 26 uur per week).   

Het huidige Hoger Beroepsonderwijs is niet te vergelijken met het toenmalige Hoger Beroeps-onderwijs. Het huidige Hoger Beroepsonderwijs (HBO) omvat het niveau en de studierichting. Het is tevens gebaseerd op competitief onderwijs. Het toenmalige Hoger Beroepsonderwijs (HBO) omvatte het niveau, de opleiding en de studierichting (met daarbinnen eventueel keuzevakken). Het totaal aan leerjaren bedroeg tenminste nominaal 4 jaar voor iedere geslaagde van het VWO, HAVO en MBO. Bovendien kon, destijds, binnen het Hoger Beroepsonderwijs, geen versnelde route (pre-master minor) gekozen worden om naar de Universiteit te gaan. In de studiegids van het studiejaar 1995/1996 van de Hogeschool voor Economische Studies te Amsterdam is te lezen dat voor het eerste studiejaar de studenten in totaal 14 vakken hadden over 26 college uren per week. Het tweede studiejaar had in totaal 15 vakken over eveneens 26 college uren per week. Het derde studiejaar had in totaal 8 vakken (waarvan 2 keuzevakken), met daarbij de op zich staande stageperiode, over 18 college uren per week. Het vierde studiejaar had in totaal 6 vakken, met daarbij de afstudeeropdracht, over 14 college uren per week. Voor sommige studierichtingen gold een afwijkend totaal aan college uren per week en/of totaal aan vakken. Literatuur werd niet alleen, afzonderlijk, in een op zich staande tentamen getentamineerd maar kwam ook terug in de eindexamens (, naast nieuwe literatuur). In de huidige modulestructuur is dit niet meer. De tentamens van de studierichting accountancy waren, bijna in zijn geheel, landelijke examens. Op dit moment zijn bijna alle landelijke examens overgeheveld naar een post-HBO gedeelte, met daarbij een stage van drie jaar. Alleen de stage eis komt van de Europese Unie (EU).

In onderstaande lesurentabellen wordt deze specifieker uitgewerkt voor de studierichtingen Management, Economie en Recht (MER) en Accountancy (AC): 

                                                                                              Aantal college uren
MER vakken                                                                     1e jaar   2e jaar   3e jaar   4e jaar
 

Algemene Economie                                                          4             2             2             4
Automatisering Informatieverzorging                             4             4             2K           -
Bedrijfsadministratie                                                          4             -              -              -
Bedrijfseconomie                                                                4             4             2K           -
Belastingrecht                                                                      -              4             -              -
Bedrijfssociologie /-psychologie                                       4             2             2             6
Commerciële Economie                                                      4             4             2K           -             
Engels                                                                                     4             4             2K           -
Europees recht                                                                      -              -              -             4
Europees milieurecht                                                           -              -              -              2
Lichamelijke opvoeding en sport                                       2             2             F             F
Management & Organisatie (bedrijfsorg.)                       -              4             2K           -
Management Project                                                           4             -              -              -             
Nederlands                                                                            4             4             2             4
Privaatrecht                                                                           4             4             2             4                            
Publiekrecht (Bestuurs- en Staatsrecht)                           -              4             4             -
Sociaal recht                                                                          -              2             -              -
Statistiek                                                                                2             2             2K           -             
Tekstverwerking                                                                   2             -              -              -             
Frans                                                                                      4K           -              -              -
Duits                                                                                      4K           -              -              -
European Business Studies                                                -              -              2K           -
Spaans                                                                                  4K           -              -              -
Financiële rekenkunde                                                      4K           -              -              -
Argumentatieleer                                                               4K           -              -              -
Stage                                                                                      -              -              S             -
Afstudeeropdracht                                                              -              -              -              A
 
Opmerkingen:  K Één keuzevak kiezen in het eerste leerjaar. Twee keuzevakken kiezen in het derde leerjaar.
                     F staat voor facultatief. S staat voor stage. A staat voor afstudeeropdracht

                                                                                                    Aantal college uren
AC vakken                                                                         1e jaar   2e jaar   3e jaar   4e jaar

Algemene Economie                                                           4             4             -              -             
Administratieve organisatie*                                            4             6             -              4
Bedrijfsadministratie                                                          4             4             4/2         2
Bedrijfseconomie                                                                4             -              -              -
Belastingrecht                                                                      -              4             4             -/4
Commerciële economie                                                     4             -              -              -
Communicatieve vaardigheden                                        4             -              -              -
Controle beginselen 1                                                         -              4             -              -
Controle beginselen 2                                                         -              -              -/4          4/-
Engels                                                                                    4             -              -              -
Externe Verslaggeving                                                        -              -              4             6/4
Financiering                                                                          -              4             4             -
Inleiding bestuurlijke informatieverzorging                   4             -              -              -
Interdisciplinair project                                                      -              -              -              4/2
Kosten en Kostprijs                                                             -              4             4/-          -
Kennis MKB                                                                          -              -              -              -/4
Kwantitatieve Methoden en Technieken                       4             4             -              -
Leer der Accountantscontrole                                          -              -              -              -/6
Managerial accounting                                                      -              -              -              4/-
Organisatie                                                                          -              6             -              4/-
Recht                                                                                    4             4             -              -
Statistiek                                                                              2             4             -              -
Sociaal Recht                                                                       -              -              -              2            
Tekstverwerking                                                                2             -              -              -             
Wiskunde                                                                            4             -              -              -
Stage                                                                                     -             -              S             -
Afstudeeropdracht                                                            -              -              -              A

Opmerkingen:  In het derde leerjaar kunnen de studenten kiezen uit de afstudeerrichtingen Administratie Consulent (AA)
                           en/of Register Accountant (RA). Indien gekozen wordt voor een RA vervolgstudie, destijds, legde geen
                           doctoraal examen af.  * staat voor inclusief Bestuurlijke Informatieverzorging.  1/3 = 1 staat voor het aantal 
                           college uren voor de afstudeerrichting RA en 3 staat voor het aantal college uren voor de afstudeerrichting              
                           AA.

(Bron: Studiegids HES Amsterdam 1995/1996) 

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCW) heeft, in september 2012, met het hoger onderwijs afspraken gemaakt waarin het hoger onderwijs beloofd dat zij minimaal 12 college uren per week geven. Sommige instellingen krikken hun minimum op naar 15 tot 20 college uren per week. De belofte is vastgelegd in zogeheten prestatieafspraken (Bron: Rijksoverheid). 

De tot nu toe beschreven versoepeling(en) heeft (/hebben) te maken met het dag onderwijs. Laten we nu eens inzomen in het deeltijd onderwijs. In zijn algemeenheid mag verondersteld worden dat het deeltijd onderwijs hetzelfde is als het dagonderwijs. Heden ten dage is dat niet correct. De ingangsdatum per onderwijsinstelling is verschillend. Het deeltijd onderwijs is er sprake van competitief onderwijs én van Eerder Verworven Competenties (EVC). Bij  het competitief onderwijs worden minder tentamens afgenomen en wordt, veelal, op opdrachten getentamineerd. Eerder Verworven Competenties zorgen ervoor dat leerlingen/studenten sneller door hun opleiding heen gaan. Hun werkervaring wordt gezien als kennis toevoeging. Met deze werkervaring kunnen zij vrijstellingen krijgen bij hun opleiding om zodoende sneller door hun deeltijd opleiding heen te gaan.

Door middel van een EVC kunnen deeltijd studenten, met een relevante werkomgeving en bereid zijn hun afstudeerproject eerder uit te voeren, hun studie in minder dan drie jaar afronden. Voor de deeltijd studie bedrijfseconomie van Hogeschool Inholland (2007/2008, voor het eerst) ziet dat er als volgt uit: 

Jaar 1     Semester  1 – Inrichten en verzorgen van de administratie       
                Semester 2  -  Maken van business plannen
                Individuele professionalisering

Jaar 2     Semester 3 – Management accounting
                Semester 4 – Financial accounting
                Individuele professionalisering

Jaar 3     Semester 5 – Keuze
                Semester 6 – Keuze
                Afstuderen 

Voor de deeltijd studie bedrijfseconomie bij de Hogeschool van Amsterdam (2008/2009) ziet dat er als volgt uit: 

Jaar 1    Semester 1 – Business Basics (verdeeld over twee blokken)
               Semester 2  - Management Accounting ( verdeeld over twee blokken)

Jaar 2    Semester 1 – Financial management (verdeeld over twee blokken)
               Semester 2 -  Bestuurlijke Informatievoorziening (verdeeld over twee blokken)

Jaar 3     Semester 1 – Financial accounting (verdeeld over twee blokken)
                Semester 2 – Minor (vrije keuze) (één blok)
                Afstudeeropdracht & Portfolio assessment (inclusief persoonlijke professionalisering)

 Opmerkingen: Het is aan te raden om gedurende de gehele opleiding te werken aan de opbouw van het portfolio
                           assessment. 

Voor de deeltijd studie Management, Economie en Recht bij de Hogeschool van Amsterdam (2008/2009) ziet dat er als volgt uit: 

Jaar 1    Semester 1 – Business Basics (verdeeld over twee blokken)
               Semester 2 -  Operationeel Management (verdeeld over twee blokken)

Jaar 2     Semester 1 – Leidinggeven (verdeeld over twee blokken)
                Semester 2 – Strategie & Verandermanagement

Jaar 3    Semester  1 - Keuzesemester
                Semester 2  - Minor (vrije keuze)
                Afstudeeropdracht & Portfolio assessment (inclusief persoonlijke professionalisering)

 Opmerkingen: Het is aan te raden om gedurende de gehele opleiding te werken aan de opbouw van het portfolio 
                            assessment. 

Voor de deeltijd studie bedrijfseconomie bij de Hogeschool voor Economische Studies (2004/2005) ziet dat er als volgt uit: 

Vakken                                                                   1e jaar   2e jaar   3e jaar   4e jaar

 Administratieve organisatie                                     -             -             X            X
Algemene Economie (IFB)                                        X             -             -             X
Bedrijfsadministratie                                                 X             X           X            X
Bedrijfscalculatie                                                        -              -            X            -
Bedrijfseconomie                                                       X             -             -             -
Bedrijfsorganisatie                                                      -             X            -             -
Bedrijfssociologie/psychologie                                 -              -            X            -
Financiering                                                                  -             X            -            X
Informatiekunde                                                          -             X           X            X
Kosten en Waarden                                                     -             X            -            X
Nederlands                                                                   X              -            -             -
Privaatrecht/Belastingrecht                                      XP          XB           -             -
Statistiek/Wiskunde                                                    X             -             -             -
Verslaggeving                                                                -              -             X            - 

 
Opmerking: Per studiejaar 6 modulen. In het vierde studiejaar ook afstudeeropdracht en in het derde studiejaar stage.
                      Indien tenminste drie jaar relevante werkervaring dan vrijstelling voor stage, anders ook stage.
                     XP = Privaatrecht en XB = Belastingrecht. Iedere X staat voor een op zich staande module met onderwerpen. 

Voor de deeltijd studie Management Economie en Recht (MER) bij de Hogeschool voor Economische Studies (2004/2005) ziet dat er als volgt uit:
 

Vakken                                                                  1e jaar   2e jaar   3e jaar   4e jaar

 Algemene Economie                                               -              X             X             -
Bedrijfsadministratie                                               -              X              -              -
Bedrijfseconomie                                                     X              -              -              X
Bedrijfsorganisatie                                                   -               -              X             X
Bedrijfssociologie/psychologie                              X              X             -              X
Belastingrecht                                                           -               -              -              X
Commerciële Economie                                          X              -              X             X
Nederlands                                                                -               X             X             -
Privaatrecht                                                               X              X             X             -
Publiekrecht                                                              X1            -              X2           -
Sociaalrecht                                                               -               X             -              X
Statistiek/Wiskunde                                                X               -              -              -

 

Opmerking: Per studiejaar 6 modulen. In het vierde studiejaar ook afstudeeropdracht en in het derde studiejaar stage.
                      Indien tenminste drie jaar relevante werkervaring dan vrijstelling voor stage, anders ook stage.
                     X1 = Bestuursrecht/Staatsrecht en X2 = Europees Recht. Iedere X staat voor een op zich staande module met
                      onderwerpen.

Per 1 september 2012 is de opleidingsnaam Management, Economie en Recht gewijzigd in Bedrijfskunde MER (BKM). 

In de tweede helft van de jaren negentig werd aan de HES Amsterdam het modulair systeem met studiepunten ingevoerd. Voor deze invoering werd de student pas bevorderd indien hij/zij niet meer dan X berekende onvoldoendes had. Bijvoorbeeld in het propedeutische jaar werd een student bevorderd naar het twee jaar, indien de student niet meer dan vijf (5) berekende onvoldoendes had.  Een vijf (5) telde voor één (1) berekende onvoldoende, een vier (4) voor twee (2) berekende onvoldoendes om zo te eindigen bij 0 (6 berekende onvoldoendes). Indien de student teveel berekende onvoldoendes had, moest de student het studiejaar overdoen, mits voor een vak tenminste het cijfer zeven (7) had behaald. Bij zo’n cijfer werd vervolgens voor dat vak een vrijstelling verleend. Bij het modulair systeem diende de student een minimaal aan studiepunten te behalen, waarvan de berekening hetzelfde was als voor de invoering van het modulair systeem. Studenten konden in het modulair systeem niet meer blijven zitten, maar een tentamen herkansen bij een eerst volgende mogelijkheid. Met ingang van het studiejaar 2002-2003 was bij de HES Amsterdam het European Credit Transfer System (ECTS) ingevoerd en dat betekent dat de jaarlijkse studiebelasting vanaf dat studiejaar is vastgesteld volgens deze methodiek. In het studiejaar 2002-2003 is aan elke onderwijseenheid (vak) ten minste één (1) tentamen verbonden. Een tentamen omvat een onderzoek naar kennis, het inzicht en de vaardigheden van de student betreffende een bepaalde onderwijseenheid (vak), alsmede de beoordeling van de uitkomsten van dat onderzoek. Een tentamen kan bestaan uit meerdere toetsen.  Als voor het tentamen van een onderwijseenheid een voldoende wordt behaald, worden studiepunten toegekend. In het jaar 2004 zijn de HES Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam gefuseerd (- laatste zin - bron:  FoliaWeb de dato 18 januari 2012). 

Op (bijna) iedere MBO en HBO wordt tegenwoordig competitief onderwijs gegeven, zowel in het dag- als in het deeltijdonderwijs. In het deeltijdonderwijs wordt, voortbouwend op het competitief onderwijs, ook gewerkt met het concept Eerder Verworven Competenties (EVC).  Eerder verworven Competenties (EVC) eerder/(elders) verworven competenties, opgedaan tijdens eerdere werkervaring of gevolgde opleidingen. EVC’s worden via assessments bepaald en kunnen leiden tot verkorte (versnelde) opleidingstrajecten. In de Staatscourant wordt vernomen: “In juni 2012 tekenden de rijksoverheid en de sociale partners een nieuw convenant om het gebruik van EVC als arbeidsmarktinstrument te stimuleren.”  Zonder veel inspanning wordt dus een diploma, zonder opleiding en tentamen(s), verkregen in vergelijking met een dagstudent, die in het heden zijn/haar diploma behaald en al helemaal die dag- en deeltijdstudenten die tot 1 januari 2003 hun diploma(‘s) behaalde(n). Het is beter dat deeltijd deelnemers zich kunnen inschrijven als extraneus, zoals blijkt uit de HES studiegids 1995/1996, indien de deelnemer alleen wenst deel te nemen aan de examens en indien naar het oordeel van de onderwijsinstelling de aard of het belang van het onderwijs zich daartegen niet verzet. Deelnemers die menen de studiestof al beheersen, bijvoorbeeld door werkervaring, kunnen dan meteen/veel eerder examens doen.
In het Volkskrant artikel “De ellende van het HBO begint al bij het MBO” van 4 juli 2011 schrijft MBO en HBO docent Nederlands, de heer M. Slagter, dat het vroegere MEAO-examen Nederlands kende een centraal schriftelijk examen dat onder meer uit een briefopdracht bestond. De normering schreef voor dat een brief maximaal vijf foutieve werkwoordsvormen of tien andere spel- en stijlfouten mocht bevatten. Werden deze aantallen overschreden, dan was de brief onvoldoende. Een heldere en alleszins redelijke normering. Ik werk ook in het HBO. Soms laat ik eerstejaars studenten van de opleiding hbo Recht in Utrecht een schrijfopdracht van dat vroegere meao-examen maken. Als ik dan bovenstaande normering toepas, haalt letterlijk niemand een voldoende. Conclusie: qua schriftelijke taalbeheersing is het niveau van het huidige hbo lager dan dat van het mbo van zo’n twintig jaar geleden. Het is niet wonderbaarlijk te noemen dat alleen al de schriftelijke taalbeheersing bij het huidige HBO achteruit is gegaan. De auteur van het genoemd artikel schrijft vervolgens dat een geaccrediteerd bedrijf een briefopdracht met bijbehorende normering aflevert op zijn MBO school. Op het gebied van spelling en stijl luidt die normering: ‘De spelling en de woordvolgorde is accuraat genoeg om de tekst te kunnen volgen.’ Wordt aan deze norm niet voldaan, dan kan er – op een taal van twintig – één punt in mindering worden gebracht. Je kunt je afvragen of het met zo’n normering nog wel verantwoord is om als docent Nederlands lestijd te besteden aan het oefenen van spelling en stijl. Een leerling die zoveel spel- en taalfouten maakt dat zijn tekst niet meer te volgen is (en dan moet je het toch behoorlijk bont maken), kan altijd nog een 9,5 voor zijn onderdeel Schrijven halen. De schriftelijke taalvaardigheid wordt in het mbo verder op geen enkele andere manier getoetst. Let wel: we hebben het hier over het hoogste niveau van het mbo, waarvan 35 procent  doorstroomt naar het hbo. Niet zo vreemd dus at er in het hbo geklaagd wordt over de afgenomen schriftelijke taalvaardigheid van studenten.  In het artikel “Allemaal hoogopgeleid” van de Groene Amsterdammer, geschreven door de heer H. Haegens, van 12 januari 2007 blijkt dat het aantal hoogopgeleiden niet snel genoeg stijgt, maken overheid en onderwijsinstellingen het makkelijker om hoger opgeleid te zijn. Maar almaar lagere eisen zorgen voor een nieuw probleem: er zijn te veel hoogopgeleiden in Nederland. Sommige jongeren klagen over het inhoudsloze competentieonderwijs, dat enkel nog zou bestaan uit voorgekauwde zelfkritiek leveren en in groepsverband werken aan projecten. ‘Leren van elkaar’, heet zo’n bezuinigings-maatregel pedagogisch correct. Het niveau is dramatisch, menen de critici. De oorzaak van alle kommer en kwel is volgens critici als Verbrugge en Heertje een systeem van ‘perverse financiële prikkels’.  Hoe meer leerlingen ingeschreven staan en hun diploma halen, hoe meer geld de overheid betaalt. Dus verlagen onderwijsinstellingen het niveau. De overheid heeft daarbij belang bij, althans op de korte termijn. Zij maakt een grotere kans haar streefcijfers te halen, en dat voor een relatief zacht prijsje. In 2010 wil Nederland het deelnameniveau aan het hoger onderwijs verhoogd hebben in de richting van de vijftig procent. Wellicht stijgt het aantal hogeropgeleiden niet snel genoeg, want in Nederland is de zogenaamde Associate Degree (AD) geïntroduceerd: een tweejarige hbo opleiding die vooral bedoeld is voor afgestudeerde mbo’ers die erover twijfelen of ze vier jaar langer in de schoolbankjes willen zitten. De Ad valt bij de internationale statistieken in de categorie voor kortere opleidingen in het hoger beroepsonderwijs. ‘Daarmee hopen we dat de score van Nederland voor het aantal hoogopgeleiden beter wordt’, aldus een woordvoerder.  De gestelde doelen voor het aantal hoogopgeleiden mogen hierdoor dichterbij komen, de almaar lagere eisen en kortere trajecten zorgen voor een nieuw probleem. De enigszins bizarre uitkomst door de Boston Consulting Group (bcg) luidt dat er inmiddels te veel hoogopgeleiden zijn in Nederland. Het structurele overschot bedroeg in 2004 zo’n tachtigduizend voltijdsbanen, oftewel vier procent van de hoogopgeleide beroepsbevolking. ‘Ook voor bèta’s is het beeld niet wezenlijk anders’, aldus de bcg. Het gevolg is niet een beduidend hogere werkloosheid, maar veel hoger opgeleiden die een baan onder hun niveau accepteren. Ze verdringen de mbo’ers, die wellicht op hun beurt weer als caissière de plek van iemand met een vmbo-diploma inpikken.    

In bovenstaande alinea staat dat Nederland het deelnameniveau aan het hoger onderwijs verhoogd wilt hebben in de richting van de vijftig procent. Dit percentage komt overeen met de overeengekomen verklaring van Bologna, maar dit percentage werd niet gehaald. Door middel van van de verklaring van Leuven dienen de lidstaten van de Europese Unie een percentage van 40% te behalen in het jaar 2020. Om dit doel te behalen gaat Nederland verder door met het versoepelen van het onderwijs. Een VWO afgestudeerde mogen voor bepaalde studies in drie jaar zijn/haar HBO diploma behalen (Bron: Telegraaf de dato 13 juli 2012). Uit een persbericht van de Rijksoverheid van 30 maart 2012 blijkt dat de deelname aan het deeltijdonderwijs de afgelopen tien jaar gestaag is teruggelopen, waardoor  de overheid de dalende trend een halt wilt toeroepen door op termijn vraagfinanciering in te voeren. Door deze nieuwe versoepelingen wilt Nederland de genoemde doelen halen. Het Nederlands onderwijs heeft zoveel versoepelingen gekend de afgelopen jaren, dat we met zekerheid kunnen stellen dat het halen van Europese Unie cijfers belangrijker zijn voor de Nederlandse overheid, dan het onderwijs zelf.  De Europese Commissie heeft becijferd dat in het jaar 2010 41,4% van de Nederlanders binnen de leeftijdscategorie 30 en 34 jaar hoger opgeleid was (Bron: Neth-ER de dato 11 juni 2012). Zo’n percentage kan alleen behaald worden door de vele onderwijs versoepelingen. Bij het oorspronkelijk Nederlands onderwijsmodel zou dit percentage nooit gehaald zijn. 

Voordat dit artikel afgesloten wordt, zal in een opsomming een aantal punten genoemd worden om ervoor te zorgen dat het échte Nederlandse onderwijsniveau terugkeert:
-          Splitst het VMBO in MAVO en LBO met de daarbij behorende niveaus. Per vak is een niveau keuzemogelijkheid (A,B, C en D niveau);
-         Splitst het MBO in de echte destijdse MBO (MEAO, MTS, MDS, MMO, MDGO, MLO, MHO, e.d.) en het destijdse KMBO. De huidige niveaus worden dus afgeschaft;
-          Staatsexamens terug in het MBO. Twee schriftelijke zittingen met open vragen  vak en afhankelijk per vak ook een mondeling examen (bijvoorbeeld: Nederlands, Engels, e.d.);
-          Op HBO niveau de minor afschaffen, inclusief met daarbinnen de pre master. De pre-master hoort thuis binnen het WO;
-          Het HBO niveau en WO niveau onderwijs terug naar een ongedeelde fysieke nominale vierjarige tijdsduur. Het MBO niveau tenminste 3 jaar, waarvan MTS 4 jaar bij niet verder studeren en 3 jaar bij verder studeren;
-          De benamingen HEAO, HTS, HHS, e.d. binnen het HBO niveau terug. Hetzelfde het niveau.;
-          De lesuren in het echte MBO niveau terug naar 28 uren en de college-uren in het echte  
        HBO niveau terug naar 26 uren;
-          Turbo/versnelde routes binnen het vervolgonderwijs afschaffen;
-          Het minor systeem afschaffen en de pre-master wordt niet meer gegeven op Hogescholen;
-          Post-MBO, post-HBO en post-WO opleidingen kan pas worden begonnen na tenminste
        drie (3) jaar werkervaring;
-          Binnen het echte HBO niveau onderwijs alleen les van docenten die een ongedeelde WO achtergrond en een eerste graads bevoegdheid hebben met daarbij meerjarig werkervaring;
-          Binnen het echte MBO niveau onderwijs zoveel mogelijk docenten die een ongedeelde WO achtergrond hebben met werkervaring. Bij een tweede graads bevoegdheid na tenminste  
3 jaar ook een post-HBO opleiding behalen;
-          Eerder Verworven Competenties (EVC) afschaffen en het competitief onderwijs afschaffen;
-          Geen associate degree (AD);
-          Het afschaffen van het begrip startkwalificatie op HAVO en KMBO. We dienen het
        onderwijs niet te verpesten onder de genoemde niveaus;
-          De hoogste kwaliteit van het onderwijs wordt bereikt binnen het niveau zelf met
        daarbinnen de school;
-          Studierichtingen segmentatie dient terug gedrongen te worden. Door onder meer:  HBO-
        AC en post-HBO AA wordt weer HEAO-AC. En HBO-Bedrijfskunde/MER en HBO Rechten
        wordt weer HEAO-Economisch-Juridisch (EJ). 

Alleen extra/meer geld naar het onderwijs is niet voldoende. Het fysiek bronprobleem dient opgelost te worden, namelijk de versoepeling in het onderwijs dient ongedaan gemaakt te worden. In boven-staande alinea zijn slechts een aantal punten genoemd. Een Parlementaire Enquête Onderwijs, primair gericht op het vervolg- en beroepsonderwijs, is een stap in de goede richting zijn.   
Bronnen:

-          Jaaragenda 1990-1991 Samenwerkingsschool voor MEAO/MMO in Zaanstreek-Waterland;   
-          Studiegids HES Amsterdam, HEAO dagstudies 1995/1996;
-          Studiegids 2004/2005 – Hogeschool voor Economische studies Amsterdam;
-          Volkskrant artikel ‘De ellende van het hbo begint al bij het mbo’ van 4 juli 2011, geschreven door de heer M.  
         Slagter. Hij is docent Nederlands, journalistiek en filosofie aan zowel het mbo als hbo;
-          De Groene Amsterdammer artikel ‘Allemaal hoogopgeleid – De achteruitgang van het onderwijs’ van 12 
         januari 2007, geschreven door de heer K. Haegens;
-          Rijksoverheid nieuwsbericht ‘Ambitieuze maar haalbare plannen voor hoger onderwijs’ van 24 september 
         2012;
-          Nether artikel ‘Commissie wijst lidstaten op onderwijsdoelen.’ van 11 juni 2012;
-          HESPrit artikel ‘MER wordt bedrijfskunde MER’, jaargang 14, nummer 38, november 2011;
-          Volkskrant artikel ‘De waarheid is dat we een land van bachelors krijgen’ van 25 januari 2012, opinie stuk is 
         geschreven door A. Truijens;
-          FoliaWeb artikel ‘Fusie HES Amsterdam met Hogeschool van Amsterdam om te komen tot een vorming van
         een prestigieuze businessschool met de Universiteit van Amsterdam (UvA).’ van 18 januari 2012, geschreven 
         door J. Pinkster;
-          Hogeschool INHolland, deeltijdopleidingen 2007/2008 Economie en Management;
-          Hogeschool van Amsterdam, deeltijdopleidingen 2009/2010 (alle opleidingen);
-          Hogeschool voor Economische Studies, HEAO deeltijdtopleidingen 2004/2005;
-          Rijksoverheid en Stichting van de Arbeid convenant ter stimulering van het arbeidsmarktinstrument EVC als 
         onderdeel van een leven lang leren, de dato 5 juni 2012;
-          Telegraaf artikel ‘Kabinet wil loting voor studie afschaffen.’, van 13 juli 2012.

 Andere (nuttige) bronnen: 

-          NRC artikel ‘Minder werk voor ingenieurs, ambtenaren en docenten’ van 1 november 2012;
-          Trouw artikel ‘Hippe studie, maar helaas weinig werk.’ van 24 oktober 2010, geschreven door N. Besselink; 
-          De Jaap.nl artikel ‘Werkloosheid hogeropgeleiden:  waar zijn de oplossingen?’ van 16 mei 2012, geschreven door G.
          Schellekens;
-          Telegraaf artikel ‘Werkloosheid recent afgestudeerden verdubbeld.’ van 5 juli 2012;
-          Parool artikel ‘Fusie tussen UvA en HvA historische vergissing.’ van 22 juni 2012, geschreven door J. Julen;
-          Volkskrant artikel ‘De arbeidsmarkt wordt overspoeld door sportmanagers en interieurontwerpers.’ Van 5 april 2012, 
          geschreven door de heer J. van Rossum. Hij is arbeidsmarkt- en communicatiespecialist;
-          Telegraaf artikel ‘Taalniveau hbo’s bedroevend slecht.’;
-          NOS artikel ‘Lage niveau mbo-leerlingen is groot probleem.’ van 18 augustus 2010;
-          Joop.nl reactie stuk ‘Mbo-diploma daalt in waarde.’ van 20 september 2010, geschreven door H. Minkema;
-          Telegraaf artikel ‘Puinhoop op hogeschool Rotterdam.’ Van 7 april 2007, geschreven door A. Mantel;
-          Volkskrant artikel ‘Mbo’ers willen ouderwets leren.’ van 11 april 2010, geschreven door R. Gerrits;
-          Metro artikel ‘We willen weer een leraar.’ Van 7 maart 2007, geschreven door E. Jonk;
-          Metro artikel ‘Offshoring drijft mbo’ers in nauw – Steeds meer werk uitbesteed in Polen en India.’ Van 30 mei 2007,
         geschreven door W. Gunneweg.  Prof. H. Volberda stelt onder meer: ‘Als wij niet oppassen in Nederland dan verliezen wij onze kennispositie.” ;
-          Brochure ‘Europa en het hoger onderwijs – Meer winst voor bedrijven, hogere kosten voor studenten en minder kwaliteit.”, 
          van mei 2012, samengesteld door Kritische Studenten Utrecht en het comité Ander Europa. Deze brochure is het zesde 
          deel van een serie van tien brochures met verschillende thema’s over Europa;
-          Intermediair artikel ‘Op je sloffen – veel vrijstellingen voor deeltijd HBO’er.’, van 20 juli 2006, nummer 29 bladzijde 9,
          geschreven door Thijs Peters. Dit artikel gaat over Hbo-instellingen die steeds vaker vrijstellingen geven voor vakken op
          grond van praktijkervaring. Voorheen moest je nog stevig aanpoten om naast je volle baan een hbo-diploma te behalen.
          Vaak was iemand zeven tot acht jaar zoet met een studie in deeltijd.